Tại sao nhiều thương hiệu phải chi ngân sách lớn để thuê diễn viên nổi tiếng diễn cảnh rơi nước mắt trong một quảng cáo 60 giây, trong khi họ có thể tạo ra cảm xúc tương tự chỉ bằng hai khung hình đơn giản?

Thay vì tập trung vào những cảnh quay toàn cảnh đắt đỏ, những người làm phim và quảng cáo nhiều kinh nghiệm thường sử dụng Hiệu ứng Kuleshov để người xem tự hoàn thiện mạch cảm xúc.

⬢ Cơ sở lý thuyết

Vào những năm 1910, một nhà làm phim người Nga tên Lev Kuleshov làm một thí nghiệm điện ảnh, ông lấy đúng một cảnh quay cận mặt diễn viên — mặt không biểu cảm gì hết — rồi ghép nó lần lượt với ba thứ khác nhau. Một bát súp. Một đứa trẻ nằm trong quan tài. Một người phụ nữ.

Khán giả xem xong cứ nghĩ diễn viên đó đang diễn. Người thì bảo thấy ông ta đói, người thì bảo ông ta đang đau, người thì nói ông ta thèm muốn.

Cùng một khuôn mặt. Cùng một cảnh quay. Không có gì thay đổi hết ngoài những hình ảnh đặt kế bên.

Đó là lúc Kuleshov nhận ra não người không xem từng khung hình riêng lẻ — nó kết nối. Và khi kết nối, nó tự bịa ra cảm xúc và những câu chuyện giữa hai hình, rồi tin đó là thật.

⬢ Công cụ kể chuyện hiệu quả

Xem lại mấy quảng cáo cảm xúc mà bạn từng thấy hay, thường thì không phải diễn viên diễn giỏi đến mức đó đâu — là vì người dựng phim biết đặt khuôn mặt đó cạnh đúng thứ, đúng thời điểm, chính bộ não của bạn đã tự kể thêm phần còn lại của câu chuyện.

Hoặc những cảnh phim hành động quay ở Việt Nam nhưng "trông như" đang ở Paris, không cần đưa cả đoàn sang Pháp, chỉ cần quay nhân vật bước ra cửa tại phim trường nội địa, cắt ngay sang tháp Eiffel, chính khán giả tự ghép, tự tin rằng nhân vật đang đứng giữa lòng Paris.

⬢ Kiến tạo không gian điện ảnh

Kuleshov không phát minh ra kỹ xảo, ông phát hiện ra giới hạn của nhận thức người xem và giới hạn đó rộng hơn ta tưởng rất nhiều.

Não bộ ghét khoảng trống, tự nó sẽ lấp đầy bằng bất cứ thứ gì có sẵn trong ký ức, kinh nghiệm, cảm xúc của từng người. Có nghĩa là cùng một bộ phim, hai người xem có thể đang xem hai câu chuyện hơi khác nhau và cả hai đều tin mình đang xem đúng.

Những đạo diễn giỏi không cố nhồi hết ý nghĩa vào khung hình, họ chừa chỗ có chủ ý, rồi để khán giả tự hoàn thành, đó là lý do một số cảnh phim cứ ở lại trong đầu ta mãi  vì phần nào đó trong đó là do ta tự tạo ra.

⬢ Tổng Kết

Hiệu ứng Kuleshov đã chứng minh một chân lý cốt lõi của nghệ thuật điện ảnh, dù là để dẫn dắt tâm lý, truyền tải thông điệp ẩn dụ hay kiến tạo một không gian ảo nhằm tối ưu ngân sách sản xuất, bản chất của dựng phim chính là nghệ thuật mượn trí tưởng tượng của khán giả để tự hoàn thiện tác phẩm.

Một nhà làm phim xuất sắc không cần phải nhồi nhét mọi thứ vào khung hình, thay vào đó, họ biết cách sắp xếp các mảnh ghép rời rạc một cách có chủ đích, tạo ra những khoảng hở để não bộ người xem tự động kết nối và hoàn toàn tin tưởng vào thế giới mà họ vừa được trải nghiệm.

#PixelEdu #KuleshovEffect #Moreskill #Filmmaking #PixelMore

PixelMore — Cộng Đồng Quản Trị Sáng Tạo 

📩 Email: pixelmore.qtst@gmail.com 

🌐 Website: https://pixelmorekinhdoanhsangtao.uni8.ai/